
Ο λαγοκέφαλος δεν είναι πια μια μακρινή ιστορία από νότιες θάλασσες. Είναι εδώ, απλώνεται στο Αιγαίο και πλέον η πορεία του αποτυπώνεται σε διαδραστικό χάρτη, που δείχνει τις καταγραφές του τοξικού αυτού ψαριού στην Ελλάδα και στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ο ψηφιακός χάρτης της Google My Maps, με τίτλο «Lagocephalus sceleratus», προέρχεται από το δίκτυο ELNAIS, το Σύστημα Έγκαιρης Προειδοποίησης για Ξενικά Είδη στην Ελλάδα. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζονται, οι εμφανίσεις του λαγοκέφαλου καταγράφονται από το 2005 και μετά, δείχνοντας πώς μέσα σε περίπου δύο δεκαετίες το είδος εξαπλώθηκε σταδιακά σε ελληνικές θάλασσες.
Στον χάρτη εμφανίζονται καταγραφές γύρω από την Κρήτη, τα Δωδεκάνησα, τις Κυκλάδες, το Κεντρικό και Βόρειο Αιγαίο, αλλά και τις ακτές της Τουρκίας και της Κύπρου. Με απλά λόγια: δεν μιλάμε για ένα μεμονωμένο περιστατικό, αλλά για μια κανονική θαλάσσια εισβολή που έχει πλέον γεωγραφικό αποτύπωμα.
Το επιστημονικό όνομα του είδους είναι Lagocephalus sceleratus. Το ELNAIS τον περιγράφει ως ψάρι που μπορεί να φτάσει ακόμη και κοντά στο 1 μέτρο, με πολύ κοφτερά, ενωμένα δόντια, ασημί πλευρική ζώνη και γκριζοασημί ράχη με μαύρα στίγματα. Ζει σε αμμώδεις βυθούς, υφάλους και λιβάδια ποσειδωνίας, ενώ τρέφεται με κεφαλόποδα, καρκινοειδή και ψάρια.
Το μεγάλο πρόβλημα δεν είναι μόνο η παρουσία του κοντά σε παραλίες. Είναι ότι πρόκειται για είδος ιδιαίτερα τοξικό. Το ELNAIS αναφέρει ξεκάθαρα ότι είναι επικίνδυνος για κατανάλωση, καθώς περιέχει τετροδοτοξίνη, μια ισχυρή νευροτοξίνη που μπορεί να προκαλέσει σοβαρή δηλητηρίαση. Η εμπορική του αξιοποίηση για κατανάλωση απαγορεύεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Για τους λουόμενους, η βασική οδηγία είναι απλή: δεν τον αγγίζουμε, δεν τον πιάνουμε, δεν τον καθαρίζουμε, δεν τον τρώμε. Αν εντοπιστεί κοντά στην ακτή ή πιαστεί κατά λάθος, χρειάζεται προσοχή, ειδικά λόγω του δυνατού δαγκώματος. Δεν είναι ψάρι για “δοκιμές”, ούτε για περιέργεια. Εδώ η μαγκιά τελειώνει εκεί που αρχίζει η τοξίνη.
Οι μεγαλύτερες επιπτώσεις, πάντως, φαίνεται να αφορούν κυρίως την αλιεία και το θαλάσσιο οικοσύστημα. Μελέτη του ΕΛΚΕΘΕ και συνεργατών καταγράφει σοβαρές οικονομικές ζημιές σε μικρά αλιευτικά σκάφη, ειδικά στην Κρήτη, λόγω καταστροφών σε δίχτυα, παραγάδια και αλιεύματα.
Το θέμα έχει πάρει τέτοιες διαστάσεις, ώστε εξετάζονται ακόμη και μέτρα στοχευμένης εξαλίευσης με οικονομικό κίνητρο για επαγγελματίες ψαράδες. Δηλαδή, στην πράξη, ένα είδος “επικήρυξης” του λαγοκέφαλου, με στόχο να περιοριστεί η εξάπλωσή του και να μειωθούν οι ζημιές στην παράκτια αλιεία.
Για τη Λέσβο και συνολικά το Βόρειο Αιγαίο, το μήνυμα είναι σαφές: το φαινόμενο δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ούτε με πανικό ούτε με αδιαφορία. Θέλει ενημέρωση, καταγραφή και σοβαρή παρακολούθηση. Οι θάλασσές μας αλλάζουν. Και όταν αλλάζει η θάλασσα, αλλάζει μαζί της και η ζωή των ψαράδων, των επαγγελματιών του τουρισμού και των κατοίκων των νησιών.
Ο λαγοκέφαλος είναι πια ένας νέος, ανεπιθύμητος “κάτοικος” του Αιγαίου. Και όσο πιο γρήγορα το καταλάβουμε, τόσο καλύτερα θα προστατεύσουμε θάλασσα, αλιεία και δημόσια υγεία.
Πηγή : lesvosnews.net
